HUAWEI CÓ PHẢI LÀ MỐI ĐE DỌA BẢO MẬT? VIỆT NAM THẬN TRỌNG .Khánh Anh dịch

(VNTB) – Khi thế giới chia rẽ do xung đột Hoa Kỳ-Trung Quốc, các công ty viễn thông tại Việt Nam dường như đang lặng lẽ tránh công ty công nghệ Trung Quốc trong kế hoạch 5G.


Cuộc chiến giành quyền thống trị công nghệ giữa Hoa Kỳ và Trung Quốc đang chia đôi thế giới, mặc dù không phải lúc nào cũng như ý muốn.
Các đồng minh của Mỹ như Anh và Đức cho biết rằng họ khó có thể ủng hộ nỗ lực của Washington nhằm ngăn chặn các quốc gia khác hợp tác với Huawei – một con ngựa thành Troia vì làm gián điệp mạng của Bắc Kinh. Úc đã cấm Huawei xây dựng mạng điện thoại di động 5G, mặc dù nền kinh tế của Úc phụ thuộc vào cơn khát tài nguyên của Trung Quốc. Hàn Quốc và Philippines vẫn chưa làm gì bất chấp những xích mích trướcc đây với Trung Quốc.
Và sau đó là Việt Nam. Thoạt nhìn, quốc gia đang phát triển nhanh này dường như là một khách hàng nghiễm nhiên của Huawei. Kinh tế Việt nam gắn liền với Trung Quốc, và Bắc Kinh xem Lãnh đạo Đảng Cộng sản là anh em cùng ý thức hệ.
Tuy nhiên, các nhà mạng di động hàng đầu của Việt Nam dường như đang gạt Huawei ra khỏi kế hoạch cho mạng 5G, mặc cho mối lo của Chính phủ về việc Bắc Kinh rất có thể ngăn họ nói như vậy.
Trên toàn thế giới, chính quyền Trump tấn công vào Huawei đã khiến việc mua thiết bị viễn thông từ một quyết định kinh doanh thành một vấn đề địa chính trị – một thử nghiệm về lòng trung thành của Việt Nam đối với Washington hoặc Bắc Kinh.
Ở Đông Nam Á đang chuyển mình nhờ tiền của Trung Quốc, Huawei đã được chào đón rộng rãi. Huawei đã cho một trạm thử nghiệm 5G hoạt động tại Thái Lan trong năm nay. Bộ trưởng truyền thông Indonesia gần đây đã nói với Reuters rằng chính phủ không thể hoang tưởng về Huawei, trong khi thủ tướng Malaysia nói rằng nước ông sẽ sử dụng công nghệ của công ty này “càng nhiều càng tốt.”
Tuy nhiên, tại Việt Nam, các nhà mạng di động lớn hợp tác với Ericsson và Nokia mà không phải với Huawei để phát triển mạng 5G. Viettel, nhà mạng lớn nhất, cũng không sử dụng thiết bị Huawei trong mạng 4G hiện tại, mặc dù họ không gặp rắc rối gì khi sử dụng công nghệ Trung Quốc ở một số quốc gia mà họ cung cấp dịch vụ 4G như Campuchia, Lào và Peru.
Viettel cho biết không có nghĩa là công ty do chính phủ Việt Nam sở hữu, đang cấm Huawei. Hà Nội chưa bao giờ cấm các nhà cung cấp dịch vụ viễn thông Việt Nam sử dụng thiết bị Trung Quốc, ông Tào Đức Thắng, phó tổng giám đốc Viettel, cho biết trong một cuộc phỏng vấn với tờ New York Times (NYT).
Ông Thắng nói “Điều đó có nghĩa là Viettel và Huawei vẫn có thể hợp tác với nhau một ngày nào đó. Trong tương lai thì chúng tôi không biết.”
Nhưng các nhà quan sát kỳ vọng rằng các nhà mạng Việt Nam sẽ sai lầm khi thận trọng ký các thỏa thuận 5G. Trung Quốc và Việt Nam giao tranh một trận ngắn ngủi nhưng đẫm máu cách đây 40 năm và Hà Nội đã theo dõi một cách thận trọng về sự giàu có và tham vọng quân sự của người láng giềng phương bắc kể từ đó.
Ông Thiếu tướng Lê Văn Cường, cựu giám đốc của Viện nghiên cứu chiến lược thuộc Bộ Công an Việt Nam nói. “Toàn thế giới cần phải cẩn thận với Trung Quốc. Nếu một siêu cường như Mỹ coi Trung Quốc là mối đe dọa an ninh mạng, thì dĩ nhiên Việt Nam cũng phải làm vậy.”
Huawei từ lâu đã phủ nhận rằng họ nhận lệnh của Bắc Kinh hoặc rằng các sản phẩm của họ gây rủi ro bảo mật.
Người phát ngôn của công ty, Joe Kelly cho biết “ Việt Nam không phải là một thị trường 4G lớn cho Huawei và chúng tôi có tham vọng khiêm tốn cho thị trường 5G ở đó.”
Vùng phủ sóng internet di động đã tăng nhanh ở Việt Nam và chính phủ đang vội vàng phát triển hơn nữa. Ngày nay, ngay cả các tỉnh miền núi, ven biển và hải đảo xa xôi cũng có 4G. Các nhà lãnh đạo Việt Nam cho biết họ muốn mạng 5G sẵn sàng vào năm tới, hy vọng rằng internet tốc độ cực nhanh sẽ tạo ra một cú hích cho sự phát triển kinh tế.
Nhưng mối quan hệ nguội lạnh gần đây với Bắc Kinh có thể khiến các quan chức lo lắng về việc tin tưởng các công ty Trung Quốc. Mặc dù hai quốc gia cùng kiểm duyệt và kiểm soát internet nghiêm ngặt, nhưng họ lại bất hòa trong nhiều năm qua vì chủ quyền lãnh thổ ở Biển Đông. Sau khi Trung Quốc đặt một giàn khoan dầu ngoài khơi Việt Nam vào năm 2014, đã khiến hàng loạt công nhân Việt Nam xông vào các nhà máy và tấn công người Trung Quốc.
Đáp lại, Hà Nội đã thận trọng vun đắp mối quan hệ gần gũi hơn với Washington. Tuy nhiên, Trung Quốc là đối tác thương mại lớn nhất của Việt Nam, và các công ty Trung Quốc đã mang lại cơ hội việc làm và vốn đầu tư. Nằm sát nách Trung Quốc có nghĩa là Việt Nam phải gần gũi người hàng xóm hùng mạnh của mình, nhưng không quá gần.
Ông Do Tien Sam, cựu giám đốc của Viện nghiên cứu Trung Quốc tại Học viện Khoa học Xã hội Việt Nam tại Hà Nội cho biết “ chúng tôi không thể di dời đất nước tôi đi chỗ khác.”
Và vì vậy, Hà Nội đã thừa nhận dự án Sáng kiến Vành đai và Con đường của Bắc Kinh, một kế hoạch cơ sở hạ tầng toàn cầu khổng lồ. Nhưng chưa chính thức thừa nhận bất kỳ dự án xây dựng mới nào nằm trong chương trình này.
Gần nhưng không gần quá dường như cũng là chiến lược với Huawei.
Alexander L. Vuving một chuyên gia Việt Nam tại Trung tâm nghiên cứu an ninh châu Á-Thái Bình Dương Daniel K. Inouye ở Honolulu nói: “Họ không muốn làm cho Trung Quốc có cớ nổi giận. Bất kỳ dấu hiệu nào cho thấy chính phủ Việt Nam phân biệt đối xử với người Trung Quốc sẽ được sử dụng như một cái cớ để chính phủ Trung Quốc gây thêm áp lực cho Việt Nam.
Rất nhiều công ty công nghệ Trung Quốc hiện diện tích cực tại Việt Nam. Dọc các con phố đầy xe máy ở Hà Nội, các cửa hàng điện thoại di động quảng cáo các thương hiệu Trung Quốc như Xiaomi, Oppo và Vivo.
Việt Nam không phải lúc nào cũng cảnh giác với thiết bị viễn thông Huawei. Theo công ty nghiên cứu TeleGeography, khi Viettel bắt đầu xây dựng mạng 3G cách đây một thập kỷ, họ đã ký thỏa thuận với Huawei và một nhà cung cấp khác của Trung Quốc, ZTE.
Thanh Sơn Dang, một đối tác tại công ty luật Baker McKenzie Hà Nội và là cựu luật sư của Viettel, cho biết luật pháp Việt Nam điều chỉnh ngành viễn thông đã gửi một tín hiệu rõ ràng cho các công ty về việc họ nên ưu tiên những gì.
“Trong bất kỳ quy định nào, chính phủ Việt Nam luôn nhấn mạnh tầm quan trọng của an ninh quốc gia,” ông Dang nói. Những bóng ma chiến tranh với Trung Quốc và phương Tây không bao giờ xa rời tâm trí họ, ông nói.
Huawei có thể không bị cấm chính thức tại Việt Nam, nhưng các quan chức Việt cố hết sức để tránh đề cập đến Huawei.
Tháng trước, Thứ trưởng Bộ Thông tin và Truyền thông Việt Nam, Nguyễn Thanh Hùng, đã có một cuộc phỏng vấn với New York Times (NYT). Nhưng khi một phóng viên của NYT đến Hà Nội, Bộ Thông tin và Truyền thông đã liên tục hoãn phỏng vấn trong một tuần lễ.
Cuối cùng, không có cuộc phỏng vấn nào được thực hiện. Bộ TT-TT cũng từ chối trả lời các câu hỏi bằng văn bản.
Ông Thắng, một phó tổng giám đốc tại Viettel, ban đầu cởi mở hơn khi gặp một phóng viên của NYT tại văn phòng công ty tại Hà Nội.
Ông Thắng cho biết Viettel đã phát triển phần mềm và thiết bị riêng nhiều năm nay, sử dụng 300 kỹ sư nghiên cứu và phát triển. Viettel đã thiết kế và sản xuất các trạm thu phát sóng để trao đổi tín hiệu vô tuyến với điện thoại di động và hệ thống máy tính để thanh toán cho khách hàng.
Hầu hết các nhà mạng di động chỉ đơn giản mua những thứ này từ các nhà cung cấp nước ngoài như Ericsson hoặc Huawei. Ông Thắng cho biết Viettel đã triển khai khoảng 1.000 trạm phát thu sóng 4G tự sản xuất trên khắp Việt Nam, Campuchia và các quốc gia khác.
Nhưng khi được hỏi liệu Viettel phát triển thiết bị của riêng mình là nhằm mục đích giữ an toàn cho mạng của mình hay không, ông Thắng trước tiên đã tham khảo ý kiến bằng tiếng Việt với một nhân viên truyền thông của công ty, Lê Đức Anh Tuấn, người sau đó trả lời bằng tiếng Anh.
Ông Tuấn cho biết lý do quan trọng nhất để Viettel phát triển phần mềm của riêng mình là nhằm để có thể đáp ứng nhanh hơn cho khách hàng thay đổi nhu cầu. An ninh không phải là yếu tố chính, ông nói.
Khi được hỏi tại sao Viettel không sử dụng Huawei tại Việt Nam nhưng lại sử dụng các nhà cung cấp Trung Quốc ở nơi khác, ông Tuấn cho biết các nhà sản xuất thiết bị đã cung cấp có nhiều thoả thuận khác nhau với Viettel ở mỗi quốc gia. Ông nói “chúng tôi có nhiều đối tác, và Viettel đã xem xét từng đối tác một vì lợi ích của Viettel.
Khi đó, ông Thắng lặng lẽ hỏi một đồng nghiệp khác bằng tiếng Việt rằng cuộc phỏng vấn sẽ được thực hiện trong bao lâu.
Một tiếng, cô đồng nghiệp trả lời.
“Sao lại lâu thế?” ông Thắng hỏi.
Ông Thắng có những câu trả lời mơ hồ cho một vài câu hỏi khác về Huawei trước khi nói rằng chỉ còn năm phút nữa chocuộc phỏng vấn và ông không còn gì để nói thêm về Huawei.
Nguồn: Is Huawei a Security Threat? Vietnam Isn’t Taking Any Chances

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s


%d bloggers like this: